PTSS

Wat is PTSS en hoe ontstaat het bij militairen?

PTSS, de posttraumatische stressstoornis, is een ernstige psychische aandoening die veel voorkomt bij militairen en veteranen. PTSS is een normale reactie op abnormale omstandigheden. Het is geen teken van zwakte, maar een herkenbaar gevolg van wat jij hebt meegemaakt.

Militairen en veteranen lopen een verhoogd risico. Uitzendingen naar gebieden als Afghanistan, Mali of het voormalige Joegoslavië zijn bekende oorzaken. En klachten kunnen jaren na een uitzending nog ontstaan. Dat maakt het lastig te herkennen, voor jou en voor je omgeving.

Veelvoorkomende oorzaken bij militairen zijn:

• Blootstelling aan gevechten en geweld
• Verlies van kameraden
• Aanhoudende levensbedreigende stress
• Getuige zijn van dood en geweld
• Schokkende incidenten bij oefeningen of inzet op eigen bodem

Symptomen van PTSS bij militairen variëren sterk. Herken je een of meer van deze klachten?

• Herbelevingen, flashbacks of nachtmerries
• Hyperwaakzaamheid en overdreven schrikreacties
• Prikkelbaarheid of woedeaanvallen
• Sociale terugtrekking en vermijdingsgedrag
• Concentratieproblemen en geheugenverlies
• Slaapproblemen
• Angst of depressie
• Fysieke klachten zoals hoofdpijn of duizeligheid

PTSS gaat vaak samen met andere aandoeningen, zoals een depressie, angststoornissen of middelengebruik. De aandoening is voor de buitenwereld vaak niet zichtbaar, maar de impact op je dagelijks leven, je relaties en je werk kan even groot zijn als bij ernstig fysiek letsel.

Heb je recht op schadevergoeding bij PTSS door defensie?

Voor militairen en veteranen met PTSS bestaan aparte regelingen. Ze werken verschillend en ze kunnen naast elkaar lopen. Hieronder staan ze op een rij, met wat je in elke route moet aantonen.

Militair invaliditeitspensioen en bijzondere invaliditeitsverhoging

Is je PTSS erkend als invaliditeit met dienstverband, dan kun je een militair invaliditeitspensioen krijgen: een maandelijkse uitkering van het ABP. De drempel is een invaliditeitspercentage van tien procent of hoger.

Daarbovenop komt de bijzondere invaliditeitsverhoging, en dat is jouw smartengeld. Anders dan bij een gewone schadeclaim is dat geen eenmalig bedrag, maar een maandelijkse uitkering die stijgt met je invaliditeitspercentage. Of je er recht op hebt, hangt af van je ontslagdatum: ging je vanaf 2007 uit dienst, dan geldt tien procent invaliditeit; vóór 2007 twintig procent; en vóór 1998 alleen bij honderd procent.

Lees meer over het militair invaliditeitspensioen.

Regeling Volledige Schadevergoeding

Sinds 2014 bestaat de Regeling Volledige Schadevergoeding, de RVS. Daarmee claim je de schade die je militaire voorzieningen niet dekken: loopbaanschade, pensioenschade en misgelopen inkomen. Bij deze regeling hoef je geen fout van Defensie te bewijzen. Wat je wel moet aantonen, is dat je PTSS dienstverband heeft.

Je komt in aanmerking als je aan deze voorwaarden voldoet:

• Je hebt na 1 juli 2007 de dienst verlaten, of je MIP-aanvraag is na 1 juni 2012 gedaan
• Het dienstverband van je PTSS is vastgesteld
• Er is een medische eindstatus vastgesteld

Die datum van 1 juli 2007 is niet willekeurig: de regeling is in 2014 gepubliceerd en werkt terug tot 1 juli 2007. In de regeling is bovendien 15.000,00 euro gereserveerd voor advocaatkosten. Lees meer over de Regeling Volledige Schadevergoeding.

Vergoeding ereschuld

Voor een deel van de veteranen bestaat de ereschuldvergoeding: een erkenning door de overheid van het leed dat je door je militaire dienst hebt geleden. De vergoeding bedraagt maximaal 125.000 euro. Of je tot de aangewezen groep hoort, hangt af van je situatie en van je ontslagmoment. Als je de ereschuld hebt ontvangen, dan kom je niet in aanmerking voor de RVS. Wel zijn er andere wegen om een aanvullende schadeclaim via defensie te krijgen.

Een claim op Defensie zelf

Defensie heeft als werkgever een zorgplicht: het moet voorkomen dat je door je werk psychische schade oploopt. Schiet Defensie daarin tekort, dan is Defensie aansprakelijk voor jouw schade. Deze route vraagt dus wél een verwijt, en daarom is de toegang tot de schadevergoeding zwaarder dan de RVS. De schadeposten die je kan vorderen zijn identiek aan die je via de RVS kan vorderen.

Deze route staat ook open als je nog in actieve dienst bent. Dat verschil telt: het invaliditeitspensioen gaat pas in nadat je de dienst hebt verlaten, en de RVS stelt dezelfde eis.

Waarom het militair geneeskundig onderzoek zo belangrijk is

Bij een PTSS-claim gaat het meestal niet over de vraag of je klachten hebt, maar over de vraag of ze door je dienst zijn ontstaan. Dat verband, het dienstverband, wordt vastgesteld in een militair geneeskundig onderzoek. Een keuringsarts beoordeelt je klachten, legt vast of ze verband houden met je diensttijd en stelt je invaliditeitspercentage vast.

Wat dat onderzoek vaststelt, is het vertrekpunt voor alles wat daarna komt. Heeft Defensie in dat onderzoek het dienstverband aanvaard, dan kan Defensie daar in een RVS schadeprocedure niet zonder meer op terugkomen. De keuringsuitslag werkt door in de schaderegeling. Dat is wat de rechtbank Den Haag heeft geoordeeld: het staat de minister niet vrij tegenbewijs te leveren tegen zijn eigen eerdere oordeel.

Voor jou betekent dat het volgende. Als je vindt dat ten onrechte geen dienstverband is aanvaard of je klachten en beperkingen te laag zijn vastgesteld, dan moet je bezwaar indienen tegen het besluit. Het raakt immers niet alleen je MIP maar ook de mogelijkheden op schadevergoeding. Wij kunnen je helpen bij het aanvechten van beslissingen van het ABP.

Waarom is juridische hulp bij een PTSS-claim nodig?

De regelgeving rondom PTSS en Defensie is niet alleen voor een leek maar ook voor de meeste juristen ingewikkeld, en Defensie beschikt over eigen juridische expertise bij de beoordeling van jouw claim.

Je moet op tijd handelen. Verjaringstermijnen bepalen wanneer je recht vervalt, en bij PTSS is dat een reëel risico: klachten komen vaak jaren na een uitzending, en dan lijkt het al te lang geleden. Dat het lang geleden is, betekent niet dat je te laat bent. Laat het beoordelen voordat je het zelf afschrijft.

Wij werken nauw samen met medische experts om je dossier zo sterk mogelijk te onderbouwen, en wij bewaken de termijnen.

Wat kun je als naaste doen voor een militair met PTSS?

Veel mensen die onze hulp inschakelen zijn niet zelf de militair, maar een partner, ouder of kind die zich zorgen maakt. Als moeder, vader of partner kun je een belangrijke rol spelen door professionele hulp te stimuleren en de juridische mogelijkheden te verkennen.

Je kunt namens je familielid contact met ons opnemen. In een gratis intakegesprek bespreken we de situatie en welke stappen mogelijk zijn. Jouw familielid hoeft daar in eerste instantie niet bij te zijn.

Wat verder helpt: neem het gedrag serieus, dring niet aan op praten maar laat zien dat je er bent, en zoek informatie op over PTSS.

Hoe helpt DLSA jou bij PTSS en defensie?

Wij kennen de juridische wereld rondom Defensie en PTSS uit jarenlange ervaring met deze zaken, inclusief procedures in hoger beroep. Dat biedt geen garantie voor de uitkomst van jouw zaak, maar het geeft een beeld van onze kennis van dit rechtsgebied.

Wat wij in de praktijk voor je doen:

1. Het volledige juridische traject overnemen, inclusief alle correspondentie en het papierwerk
2. Uitzoeken wat er in het militair geneeskundig onderzoek al is vastgesteld
3. Bepalen welke van de vier routes in jouw situatie het meest oplevert
4. Verjaringstermijnen bewaken
5. Een voorschot aanvragen om financiële nood te beperken
6. Nauw samenwerken met onafhankelijke medische experts
7. Huisbezoek als je niet makkelijk kunt reizen

Wij helpen niet alleen bij schadeclaims. Ook bij arbeidsongeschiktheid, ontslag of het aanvragen van voorzieningen kun je bij ons terecht.

Wat kost een advocaat?

Het eerste gesprek is gratis en legt je nergens aan vast.

Onze dienstverlening is in de meeste gevallen kosteloos bij erkende aansprakelijkheid. In veel gevallen bepaalt de wet dat de redelijke kosten voor rechtsbijstand door de aansprakelijke partij worden vergoed, maar dat is niet in alle situaties van toepassing. Bij een verzoek onder de Regeling Volledige Schadevergoeding is bovendien 15.000,00 euro gereserveerd voor advocaatkosten.

Welke afspraak we ook maken, we leggen hem vooraf schriftelijk vast, met het tarief en de maximale kosten erin. Zo weet je waar je aan toe bent, nog voordat we beginnen.

Hoe verloopt het traject stap voor stap?

1. Gratis intake en beoordeling. In een kosteloos gesprek luisteren we naar jouw situatie. Je weet daarna waar je juridisch aan toe bent.
2. Onderzoek van je dossier. We halen op wat er in het militair geneeskundig onderzoek is vastgesteld, verzamelen je medische gegevens en dienstinformatie, en bepalen welke regelingen van toepassing zijn.
3. Vaststellen van de route. We kiezen samen of we via de RVS gaan, via een claim op Defensie, of via beide.
4. Indienen en onderhandelen. We voeren het juridische contact met Defensie en onderhandelen over de hoogte van de vergoeding.
5. Afhandeling en uitbetaling, met een voorschot als dat mogelijk is.